Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanı Osman Baydemir ise, bu coğrafyada yaşayan bütün etnik kimliklerden özür dileyerek, göç etmek zorunda kalan Ermenilerin yanlarında barış ve bereketi de götürdüklerini söyledi.

Mardin Edoba Evleri'nde devam eden Mezopotamya 1. İnanç Çalıştayı, "Mezopotamya ve Anadolu'da yaşayan inançların ve kültürlerin geçmişleri ve günümüze etkileri" oturumunda konuşan DTK Eşbaşkanı Yüksel Genç, inançlar arasındaki diyalogun önemine değindi. İnanç ve kültürlerin bir birlerini tehdit olarak görmelerini önleyecek bir tanışıklığa ihtiyaç olduğunu belirten Genç, sorunların garantisinin yine inançların birbirleri ile olan ilişkileri olacağını ifade etti. Genç, farklı inanç sahiplerinin kendi aralarında gerçekçi diyalog zeminlerine ihtiyaç duyulduğuna değinerek, "Bu hem barış, birlik, sevgi, aydınlık diyen inançların özünün gereğidir, hem de hakiki demokratik toplum yapılanmalarının gereğidir. Bizler bu benzeri çalıştaylara elbette siyasi karar alıcıların tarihsel alışkınlıklarını bir kenara bırakarak inançları kullanmasını önleyeceğiz demiyoruz. Ancak inançlar ve kültürler arasındaki müştereklerin ortaya çıkarılıp, geliştirilmesi ve her rengin kendisini diğerleriyle beraber ele alabilmesini, diğerini anlamasını geliştirecek bir alan açmayı Musevi olanın Hıristiyan'ı, Hıristiyan olanın Müslüman'ı, Müslüman olanın Yezidi'nin yaşam ve inanç hakkını koruyabilmesinin, demokratik toplum anlayışımızın gereği olduğuna inanıyoruz. Tüm farklılıkların birlikte iken demokratik toplum kurmanın mümkün olduğuna inanıyoruz" dedi.

'Birlikte yaşamın yollarını birlikte yaratabiliriz'

Genç, üzerinde yaşadıkları Ortadoğu coğrafyasının sayısız din ve inanca kaynaklık ettiğini kaydederek, bütün inançların aynı insanlık geleneğinden beslendiğini vurguladı. Hemen hemen bütün kanlı toplumsal çatışmaların önemli gerekçeleri arasında inanç farklılıklarının konulduğunu ifade eden Genç, şunları ifade etti: "Yahudilere, Ermenilere, Rumlara ve Êzidilere yönelik saldırı ve soykırımın hiçbir zaman bitmediğini ve hala önyargılarla devam ettirilen baskıcı uygulamalara tanığız. Belki de Ezidiler bu coğrafyanın en çok mağdur edilen, ötekinin ötekisi haline getirilen katmerli bir zulmünde muhatabı oldular. Daha küresel düzlemde medeniyetlerin çatışmasının temelinde dini inançların çatışması konuluyor. Bugün bölgemizde yaşanan savaşlar, işgaller, trajedilerde bu kaynaktan besleniyor. Bütün bu durumlarda bize gösteriyor ki, oldukça zorlu ve önyargılarla beslenmeye çalışılan bir coğrafyadayız. Yan yana, eşit ve özgür olabilmenin yollarını ancak birlikte yaratabiliriz. Bu coğrafyanın tüm renkleri varken tam demokrasiye ulaşabileceğiz."

Eşbaşkanları Hatip Dicle'nin cezaevinde olmasından dolayı çalıştaya katılamadığını belirten Genç, Dicle'nin çalıştaya ilişkin mesaj gönderdiğini kaydetti.

Kültürlerin bir arada yaşaması için çalışmalıyız

Diyarbakır ve Mardin Süryani Metropoliti Saliba Özmen, MÖ Hıristiyanlığı kabul eden Süryanilerin meşgalelerini hep inanç ve kültür üzerine çoğalttıklarını belirterek, kilise ve cami arasındaki farkının bir an önce görülmesinin gerektiğini söyledi. Özmen, bölgede Süryaniler, Araplar, Kürtler, Çerkezler ve diğerleri halklarla beraber yaşadıklarını hatırlattı. Dünya var oldukça savaşlarında var olabileceğini vurgulayan Özmen, önemli olanın bölgede yaşanan savaşlardan ders alınması olduğunu dile getirdi. Özmen, "Biz çoğulculuğumuz, çok dilliğimiz dönemindeyiz. Bu kültürlerin bir arada yaşaması için elimizden geleni yapmamız gerekir" diye konuştu.

'Ermenilerle birlikte bereket de gitti'

Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanı Osman Baydemir ise, Mardin'de bir araya gelmenin ayırt edici özelliği bulunduğunu ifade etti. Baydemir, şunları kaydetti: "Kudüs mü Mardin'den etkilenmiş, Mardin mi Kudüs'ten etkilenmiş tartışmaları süredursun, biz burada bu kültürlerle bir aradaysak bizce Kudüs etkilenmiştir. Bir kaç kişiyi reddetmek, birilerini kabul etmek olmamalıdır. Bütün zenginliklerimizi kabul etmek zorundayız. Bu devletin birinci görevidir. Herkese karşı eşit mesafede olmak gerek. Bana göre laiklik budur. Maalesef bu ülke bundan oldukça uzaktır. İnançlar arasındaki ilişkilerde adil olmak gerektiğini düşünüyorum. Diğer etnik kimliklerimize yönelik küfürlü davranış biçimleri vardır. Bunları ayıklamak için hızla çalışmak gerekir. Kendi adıma söylemek gerekirse, kaybedilmiş dedelerin torunu olarak, daha fazla geç kalmamamız gerekir. İnsanlar göç etmek zorunda kaldılar bu coğrafyadan. Bugün kentim Diyarbakır'da Ermeni sayısı yüzde bir ikiyi geçmemektedir. Eskiden yapılan nüfus sayılarında yüzde 40 civarında nüfusu vardı. Bu trajediyi hafifletmez. Bu coğrafyada yaşayan bütün etnik kimlikler, sizler büyük acı ve trajedi yaşadınız. Göç etmek zorunda kaldınız. Ama buna eminim siz kaybetmediniz, biz kaybettik. Bereketi de barışı da beraberiniz de götürdünüz. Geçmişle yüzleşmemiz gerekir. Hepimizin yapacağı çok şey vardır."

Baydemir'in konuşmasından sonra basına kapalı devam eden çalıştayın sonunda sonuç bildirisinin yayınlanması bekleniyor.